wróć do listy wpisów lista wpisów

Najczęstsze zaburzenia neurologiczne u dzieci

Zaburzenia neurologiczne u dzieci mogą występować i być diagnozowane zarówno w wieku niemowlęcym, jak i na późniejszych etapach rozwoju. Nie zawsze muszą jednak oznaczać nieodwracalne i nieuleczalne zmiany – w wielu przypadkach da się zatrzymać lub maksymalnie spowolnić rozwój chorób neurologicznych u dzieci, wykorzystując odpowiednio dobraną terapię (nierzadko wielotorową, obejmującą farmakoterapię, leczenie chirurgiczne, rehabilitację ruchową czy wizyty u psychiatry). Jakie choroby neurologiczne najczęściej diagnozuje się u dzieci i jakie objawy powinny skłonić rodzica do podjęcia diagnostyki w gabinecie neurologa dziecięcego?

Zaburzenia neurologiczne u dzieci – objawy

Objawy chorób neurologicznych u dzieci mogą być różne, przybierając mniejszą lub większą intensywność. Da się jednak wyróżnić pewne charakterystyczne symptomy, po których zaobserwowaniu należy niezwłocznie udać się do lekarza pierwszego kontaktu lub – bezpośrednio – na wizytę do neurologa dziecięcego. Wśród charakterystycznych objawów zaburzeń neurologicznych można zaobserwować m.in.:

  • opóźnienie w wykonywaniu przez dziecko czynności, które świadczą o prawidłowym rozwoju. Należą do nich: siadanie, raczkowanie, samodzielne jedzenie, chodzenie czy mówienie;
  • zaburzenia w funkcjonowaniu słuchu, wzroku, równowagi, czucia, napięcia mięśniowego (dziecko „przelewa się” przez ręce lub odwrotnie – ma zbyt napięte mięśnie);
  • występowanie drgawek, niewyraźna mowa (zwłaszcza, jeśli w tej kwestii nastąpiło u dziecka pogorszenie);
  • zaburzenia pracy nerwów w obrębie twarzoczaszki (niemożność zmarszczenia czoła, utrata smaku);
  • zaburzenia świadomości, występowanie ruchów mimowolnych (tików, skurczy – zarówno w obrębie twarzy, jak i kończyn).

Neurologia dziecięca – choroby, które diagnozuje się najczęściej

Najczęstsze zaburzenia neurologiczne u dzieci, które występują zarówno w wieku niemowlęcym, jak i późniejszym, to przede wszystkim:

  • różne rodzaje padaczek (w tym padaczka wczesnodziecięca);
  • wodogłowie, przepukliny oponowo-mózgowe i oponowo-rdzeniowe, rozszczep kręgosłupa;
  • mózgowe porażenie dziecięce;
  • zaburzenia ze spektrum autyzmu oraz ADHD (są to co prawda choroby, których leczeniem zajmuje się psychiatra dziecięcy – niemniej obecnie rozpatruje się je również w kontekście neurologicznym).

Inne zaburzenia, występujące rzadko to:

  • stwardnienie rozsiane diagnozowane u dzieci;
  • zapalenie mózgu;
  • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych;

Zaburzenia występujące bardzo rzadko, marginalnie to:

  • nowotwory ośrodkowego układu nerwowego;
  • zespół Retta (występuje prawie zawsze u dziewczynek, jest chorobą genetyczną);
  • choroba Krabbego (diagnozowana już u noworodków);

Zaburzenia neurologiczne u dzieci – diagnostyka

Diagnostyka chorób neurologicznych u dzieci opiera się przede wszystkim na wywiadzie przeprowadzanym z rodzicami oraz samym dzieckiem. Lekarz pyta o wszelkie niepokojące objawy, samopoczucie dziecka, przebieg ciąży i porodu, a także – jeśli jest taka możliwość – na podstawie rozmowy porównuje rozwój małego dziecka z jego starszym rodzeństwem (co może dać pewne wskazówki co do diagnozy chorób genetycznych). Na tej samej wizycie przeprowadza się również podstawowe badanie odruchów dziecka, badanie napięcia mięśniowego i aktywności nerwów twarzoczaszki oraz nerwów rdzeniowych. Po wstępnej wizycie lekarz neurolog – w zależności od wyciągniętych wniosków – kieruje dziecko na dalsze badania, obejmujące najczęściej:

  • badania krwi wraz z oznaczeniem parametrów, które mogą świadczyć o toczącym się stanie zapalnym w organizmie;
  • EEG i EMG, czyli badania diagnozujące nieprawidłowości w bioelektrycznej czynności mózgu i mięśni;
  • badania genetyczne, mające na celu wykluczenie lub potwierdzenie podłoża genetycznego choroby;
  • tomografię komputerową głowy oraz rezonans magnetyczny;
  • punkcję lędźwiową, wykonywaną w celu pobrania płynu mózgowo-rdzeniowego do dalszych badań.

Podsumowanie

Neurologia dziecięca jest dziedziną medycyny zajmującą się schorzeniami układu nerwowego u najmłodszych pacjentów. Wśród najczęściej diagnozowanych chorób neurologicznych można wyróżnić: padaczkę, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, mózgowe porażenie dziecięce, wodogłowie, przepukliny, nowotwory układu nerwowego, a także stwardnienie rozsiane czy zapalenie mózgu. Objawy, które powinny skłonić rodziców do wizyty u lekarza neurologa to przede wszystkim zaburzenia chodu, wzroku, czucia, smaku, słuchu czy wzroku, a także brak postępów w rozwoju dziecka – m.in. opóźniające się siadanie czy nauka chodu. Diagnostyka chorób neurologicznych u dzieci odbywa się przede wszystkim na podstawie wywiadu z rodzicami i – jeśli to możliwe – z samym dzieckiem, a także na podstawie badań dodatkowych (badania laboratoryjne z krwi, punkcja lędźwiowa, EEG i EMG, badania genetyczne i obrazowe).

Źródła:
https://www.mp.pl/pacjent/pediatria/choroby/choroby-neurologiczne.html
http://www.czytelniamedyczna.pl/2282,padaczka-i-jej-leczenie-u-dzieci.html
http://www.czytelniamedyczna.pl/3663,czy-rzeczywiscie-istnieje-epidemia-autyzmu.html
http://www.czytelniamedyczna.pl/3919,analiza-czynnikow-ryzyka-mozgowego-porazenia-dzieciecego.html
http://www.czytelniamedyczna.pl/4582,psychogenne-zaburzenia-ruchowe.html
https://docplayer.pl/6823019-Zaburzenia-neurologiczne-u-dzieci-wioletta-kojder-lezanska-agnieszka-pedzimaz.html

Najbardziej popularne artykuły

2020-03-24

Egzotyczne wakacje z małym dzieckiem - jak się do nich przygotować?

Obecnie rodzice coraz częściej decydują się na wakacje z małym dzieckiem. I choć w przypadku podróży po kraju lub w obrębie Europy przygotowanie do takiego wyjazdu pod względem zdrowotnym nie stanowi większego problemu, o tyle wakacje w krajach tropikalnych wiążą się już z koniecznością profilaktyki chorób występujących w danym regionie – w tym z koniecznością szczepień. W jaki sposób przygotować się na egzotyczne wakacje z małym dzieckiem, czy i kiedy warto zaszczepić je na różne choroby i jak sprawić, by było ono bezpieczne przez cały okres wypoczynku?